ST-002 · Đối chiếu các hệ
Cung trong Tử vi và nhà trong Chiêm tinh: hai cách chia đời sống thành mười hai phần
Mười hai cung của Tử vi và mười hai nhà của Chiêm tinh đều chia đời sống thành mười hai lĩnh vực, nên dễ bị đặt song song. Bài này cho thấy chỗ gần nghĩa, chỗ khác cấu trúc và vì sao không nên dịch từng cung sang từng nhà.
Giống nhau ở ý tưởng
Cả hai đều lấy một điểm xuất phát (cung Mệnh trong Tử vi, cung mọc trong Chiêm tinh), từ đó đặt mười hai lĩnh vực đi ngược chiều kim đồng hồ quanh vòng tròn. Cả hai đều coi vòng tròn như bản đồ: nơi nào có yếu tố gì đứng, lĩnh vực đó mang sắc thái ấy.
Bảng gần nghĩa nhất
| Cung Tử vi | Nhà Chiêm tinh gần nghĩa | Khác nhau ở đâu |
|---|---|---|
| Mệnh | Nhà 1 | Cùng là điểm xuất phát; Mệnh còn kéo theo Thân và Cục |
| Huynh đệ | Nhà 3 | Nhà 3 gồm cả giao tiếp, học gần, đi lại ngắn |
| Phu thê | Nhà 7 | Nhà 7 rộng hơn: đối tác nói chung, cả đối thủ công khai |
| Tử tức | Nhà 5 | Nhà 5 còn gồm sáng tạo và vui chơi |
| Tài bạch | Nhà 2 | Chiêm tinh tách thêm nhà 8 cho tài nguyên chung |
| Tật ách | Nhà 6 | Nhà 6 gồm cả thói quen và công việc hằng ngày |
| Thiên di | Nhà 9 | Cùng ý “ra ngoài”; nhà 9 nghiêng về du hành xa và niềm tin |
| Nô bộc | Nhà 11 | Nhà 11 là bạn bè, cộng đồng; chiêm tinh cổ điển đặt người giúp việc ở nhà 6 |
| Quan lộc | Nhà 10 | Cùng nói về sự nghiệp, vai trò công khai |
| Điền trạch | Nhà 4 | Nhà 4 là nhà ở, gốc rễ, nền riêng tư |
| Phúc đức | Nhà 12 (một phần) | Phúc đức nói về an ổn tinh thần; nhà 12 nói về điều ẩn và nghỉ ngơi |
| Phụ mẫu | Nhà 4 và nhà 10 (tùy truyền thống) | Chiêm tinh không có nhà riêng cho cha mẹ |
Khác nhau ở cấu trúc
- Thứ được đặt vào ô: Tử vi đặt các sao theo bảng an sao (ký hiệu, không phải thiên thể thật); Chiêm tinh đặt các hành tinh thật tại vị trí đo được trên bầu trời.
- Vòng quay: trong Tử vi, mười hai ô gắn với mười hai Địa chi cố định, chỉ có tên cung dịch chuyển theo cung Mệnh. Trong Chiêm tinh, cả vòng nhà quay theo giờ và nơi sinh, còn cung hoàng đạo di chuyển qua các nhà.
- Kích thước: Tử vi luôn mười hai ô bằng nhau; Chiêm tinh có thể dùng nhà cả cung (bằng nhau) hoặc Placidus (không bằng nhau).
- Cung và nhà: trong Chiêm tinh, “cung” (mười hai phần của hoàng đạo) và “nhà” (mười hai lĩnh vực) là hai khái niệm. Trong Tử vi, chữ “cung” chính là lĩnh vực nên gần với “nhà” hơn.
Quan hệ giữa các ô
Tử vi nối các cung bằng tam phương tứ chính: chính cung, đối cung và hai cung tam hợp. Về hình học, đây là các góc 0°, 180° và hai góc 120° giữa các ô. Trong Chiêm tinh, quan hệ do góc chiếu tạo ra giữa các hành tinh, với bộ góc rộng hơn (thêm 60° và 90° cùng hai góc phụ). Hai hệ do đó cùng dùng hình học của vòng tròn nhưng chọn các góc khác nhau và nối những đối tượng khác nhau.
Hai hiểu lầm thường gặp
Hiểu lầm: Cung Quan lộc và nhà 10 cho cùng một kết luận nghề nghiệp.
Cách hiểu phù hợp: Hai lĩnh vực gần nhau, nhưng thứ đứng trong đó (sao hay hành tinh) và cách đọc khác nhau. Hãy coi chúng là hai bằng chứng độc lập.
Hiểu lầm: Có thể chuyển nhà của Chiêm tinh sang cung của Tử vi bằng bảng đối ứng.
Cách hiểu phù hợp: Bảng đối ứng chỉ là gợi ý về nghĩa. Vị trí các ô và các yếu tố trong ô không thể chuyển qua lại.
Thử ngay trên lá số của bạn
Tài liệu và xuất xứ
- Zi wei dou shu (Wikipedia)Tổng quan bằng tiếng Anh về Tử vi Đẩu số.
- Horoscope (Wikipedia)Tổng quan bằng tiếng Anh về lá số sinh trong chiêm tinh phương Tây.
- Astrological house (Wikipedia)Tổng quan về mười hai nhà và các hệ chia nhà trong chiêm tinh phương Tây.
Bài viết nhằm hiểu khái niệm và cách tính, không thay lời khuyên chuyên môn và không dự đoán sự việc.
Đọc tiếp
ZW-005 · Tử vi Đẩu số
Mười hai cung bàn những chuyện gì? Từ tên cung đến bản đồ câu hỏi
Mười hai cung của Tử vi là mười hai lĩnh vực của đời sống, xếp theo vòng Địa chi. Bài này liệt kê từng cung, cách tên cung được gán từ cung Mệnh và cách dùng tên cung như một bản đồ câu hỏi.
AS-005 · Chiêm tinh phương Tây
Các hệ nhà: nhà cả cung và Placidus khác nhau ở đâu?
Nhà chia bầu trời quanh người sinh thành mười hai lĩnh vực đời sống. Có nhiều cách cắt; SAOMI cho chọn nhà cả cung (mỗi nhà một cung) hoặc Placidus (nhà rộng hẹp khác nhau). Bài này cho thấy hai cách khác nhau thế nào, khi nào Placidus không dùng được và mười hai nhà bàn những chuyện gì.
ZW-011 · Tử vi Đẩu số
Tam phương tứ chính là gì? Từ một cung, tìm bốn cung phải xét cùng nhau
Tam phương tứ chính là bốn cung gồm chính cung đang xét, cung đối diện và hai cung tam hợp. Bài này chỉ ra cách tìm bốn cung từ bất kỳ cung nào, vì sao Mệnh luôn đi cùng Tài bạch, Quan lộc và Thiên di, và cách dùng bốn cung khi đọc.
ST-003 · Đối chiếu các hệ
Thuật ngữ giống tên nhưng khác nghĩa giữa các hệ
Tam hợp, xung, hóa, vượng, mệnh chủ, cung: những chữ này xuất hiện ở nhiều hệ nhưng không đồng nghĩa. Bài này liệt kê các cặp dễ nhầm nhất để bạn luôn ghi kèm tên hệ trước khi dùng một thuật ngữ.