Lục hào là gì? Từ một lần hỏi đến một quẻ sáu hào

Quẻ Kinh Dịch gồm sáu hào xếp từ dưới lên; mỗi hào là một vạch liền (dương) hoặc một vạch đứt (âm). Sáu hào tạo ra sáu mươi bốn quẻ. Lục hào là một phương pháp bói dùng quẻ sáu hào và gán thêm Can Chi, Ngũ hành cho từng hào để đọc việc cụ thể.

Cách gieo phổ biến là tung ba đồng xu sáu lần, mỗi lần cho một hào, từ hào dưới lên hào trên. Mỗi lần tung, đếm số mặt ngửa và sấp theo quy ước của nguồn đang dùng. Thường mỗi lần cho một trong bốn kết quả: âm tĩnh, dương tĩnh, âm động hoặc dương động.

Khi có hào động, quẻ gốc (bản quái) biến thành quẻ thứ hai (biến quái) bằng cách đảo các hào động. Hai quẻ này được đọc cùng nhau: quẻ gốc nói tình hình hiện tại, quẻ biến nói hướng chuyển tới.

Điểm đặc trưng của Lục hào là gán Địa chi (và Ngũ hành) vào từng hào, gọi là nạp giáp, rồi suy ra các loại quan hệ của mỗi hào với quẻ chủ, gọi là lục thân (tên là “sáu” nhưng thường kể năm loại): Phụ mẫu, Huynh đệ, Tử tôn, Thê tài, Quan quỷ. Tùy việc hỏi (tiền, công việc, tình cảm, học hành) mà chọn một loại làm dụng thần để đọc.

• Hỏi về tiền bạc: thường xét hào Thê tài.
• Hỏi về công việc, địa vị: thường xét hào Quan quỷ.
• Hỏi về học hành, giấy tờ, bề trên: thường xét hào Phụ mẫu.
• Hỏi về con cái, giải trí, phúc: thường xét hào Tử tôn.
• Hỏi về bạn bè, đối thủ, cạnh tranh: thường xét hào Huynh đệ.

Mục Gieo quẻ của SAOMI dùng Tiểu Lục Nhâm, một phép đếm ngắn qua sáu cung từ tháng, ngày và giờ âm lịch cùng một số báo. Lục hào là một hệ khác: dựng quẻ sáu hào bằng nhiều lần gieo, rồi nạp Can Chi và lục thân. Hai hệ tên gần nhau nhưng không dùng chung cách tính và không thay thế nhau.

• Hiểu lầm: Lục hào là Kinh Dịch, đọc theo lời quẻ trong sách.

  Cách hiểu phù hợp: Lục hào lấy hình quẻ sáu hào làm nền, nhưng đọc chủ yếu theo Can Chi, lục thân và dụng thần, không chỉ theo lời quẻ.

• Hiểu lầm: Hỏi nhiều lần cho đến khi được quẻ vừa ý.

  Cách hiểu phù hợp: Việc này làm mất ý nghĩa của quẻ. Truyền thống thường khuyên mỗi việc chỉ gieo một lần.